۱۸ اوت ۲۰۲۶ ـ تحلیلِ کارآزمایی FOURIER نشان داد که سطوح پایینترِ لیپوپروتئین aیا Lp(a) با افزایش خطر ابتلا به دیابت همراه بوده است. این یافتهها بیانگر یک رابطۀ معکوس بالقوه میان غلظت Lp(a)و بروز دیابت است؛ بدین معنا که اگرچه افزایش Lp(a) یک عامل خطر شناختهشده برای بیماریهای قلبیعروقی است، اما سطوح بسیار پایین آن ممکن است با احتمال بالاترِ بروز دیابت در ارتباط باشد. این نتایج، بینش بیشتری درباره اثرات پیچیده متابولیک و قلبیعروقی Lp(a)فراهم نموده است.
این مطالعه که توسط باریس جنسر و همکارانش از بیمارستانهای دانشگاه ژنو در سوئیس انجام شده و در نشریه European Heart Journal منتشر گردیده است، به بررسی این موضوع پرداخت که آیا سطوح پایین لیپوپروتئین (a) با پیامدهای ایمنی نامطلوب مرتبط است یا خیر؛ موضوعی که با پیشرفت درمانهای نوینِ کاهشدهنده Lp(a)در مراحل توسعه بالینی، یک ملاحظه کلیدی محسوب میشود.
لیپوپروتئین a، یک عامل خطر اثباتشده برای بیماریهای قلبیعروقی آترواسکلروتیک (ASCVD) است و سطوح بالای آن با افزایش خطر حمله قلبی، سکته مغزی و سایر رویدادهای قلبیعروقی مرتبط است. بااینحال، این نگرانی پدید آمده است که سطوح بسیار پایین Lp(a) ممکن است با خطر بالاترِ بیماریهایی نظیر دیابت همراه باشد.
پژوهشگران برای بررسی این رابطه، دادههای کارآزمایی FOURIERرا تحلیل کردند؛ این کارآزمایی ۲۷,۵۶۴ بیمار مبتلا به ASCVDپایدار را شامل میشد که در کنار درمان با استاتین، «اِوولوکوماب» (evolocumab) و یا پلاسبو (دارونما) دریافت کرده بودند. اندازهگیری Lp(a) در شروع تحقیق برای ۲۵,۰۹۰ شرکتکننده در دسترس بود که میانه غلظت آنها ۳۷ نانومول بر لیتر بود. محققان ارتباط بین سطوح Lp(a)و چندین پیامد ایمنی از جمله سکته مغزی خونریزیدهنده، خونریزی شدید، رویدادهای عصبی-شناختی، سرطان، فیبریلاسیون دهلیزی و دیابت را مورد ارزیابی قرار دادند.
این کارآزمایی یافتههای زیر را آشکار کرد:
· سطوح پایین لیپوپروتئین (a) با افزایش خطر سکته مغزی خونریزیدهنده، خونریزی شدید، رویدادهای عصبی-شناختی، سرطان یا فیبریلاسیون دهلیزی مرتبط نبود.
· عدم افزایش خطر برای این پیامدهای نامطلوب، حتی در میان شرکتکنندگانی که غلظت Lp(a)بسیار پایین (کمتر یا مساوی ۱۳ نانومول بر لیتر) داشتند، ثابت باقی ماند.
· سطوح پایه پایینترِ Lp(a) با شیوع بالاتر دیابت در زمان ورود به مطالعه مرتبط بود.
· به ازای هر ۵۰ نانومول بر لیتر کاهش در Lp(a)، خطر ابتلا به دیابت طی دوره پیگیری ۵٪ افزایش یافت.
· ارتباط بین سطوح پایینتر Lp(a)و خطر دیابت در تمامی گروههای درمانی یکسان بود.
· درمان با اِوولوکوماب، صرفنظر از غلظت پایه Lp(a)، خطر بروز دیابت جدید را افزایش نداد.
· شرکتکنندگانی که بالاترین سطوح پایه Lp(a) را داشتند، با مصرف اِوولوکوماب کاهش قابلتوجهی در Lp(a)تجربه کردند، اما با افزایش خطر دیابت مواجه نشدند.
این یافتهها نشان میدهند که غلظتهای طبیعی و پایینِ Lp(a)ممکن است با احتمال بیشترِ دیابت مرتبط باشد، در حالی که کاهش Lp(a) با استفاده از اِوولوکوماب، به نظر نمیرسد تأثیر نامطلوبی بر خطر دیابت داشته باشد. پژوهشگران نتیجه گرفتند که سطوح پایین Lp(a)با بیشتر عوارض و نگرانیهای مهم ایمنی ارتباطی ندارد. بااینحال، ارتباط مشاهدهشده میان سطوح پایین Lp(a) و دیابتی که فرد از قبل داشته یا دیابتی که در طول مطالعه برای نخستینبار ایجاد شده است، به بررسیهای بیشتری نیاز دارد؛ بهویژه اکنون که درمانهای اختصاصی برای کاهش Lp(a) همچنان در حال بررسی و ارزیابی در کارآزماییهای بالینی هستند.
منبع:
https://medicaldialogues.in/cardiology-ctvs/news/low-lipoproteina-levels-linked-to-higher-diabetes-risk-in-the-fourier-trial-176712